EconomicTalk – ทำความรู้จักกับ Capital Ratio ของธนาคาร

InvestmentTalk – ความสวยงามของหุ้นขนาดเล็ก (Small is Beautiful)
28/04/14
InvestmentTalk – ปัจจัยพื้นฐาน มูลค่ายุติธรรม และความคาดหวัง
21/07/14

โดย ไตรรัตน์ พุทธรักษา (triratbong)

นักลงทุนที่ติดตามหุ้นธนาคารมาอย่างยาวนานคงพอจะเคยได้ยินคำว่า “หลักเกณฑ์ BASEL” กันมาบ้าง เนื่องจากหลักเกณฑ์การกำกับดูแลเงินกองทุนสำหรับธนาคารพาณิชย์ในประเทศไทยนั้นถูกดัดแปลงมาจากหลักเกณฑ์ BASEL เป็นส่วนใหญ่ ปัจจุบันหลักเกณฑ์ BASEL ได้ถูกพัฒนาถึงเวอร์ชั่นที่ 3 (BASEL III) ซึ่งทางธนาคารแห่งประเทศไทยก็ได้ปรับปรุงหลักเกณฑ์ของตนเองให้สอดคล้องและเริ่มทยอยบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2556 ที่ผ่านมา หลักเกณฑ์ฉบับใหม่นี้ยังคงเน้นไปที่เรื่องของความแข็งแกร่งของเงินกองทุนธนาคารและการเปิดเผยข้อมูลที่จำเป็นสู่สาธารณะ ซึ่งในบทความฉบับนี้ผู้เขียนจะกล่าวถึง Capital Ratio ของธนาคารซึ่งเป็นข้อมูลที่เปิดเผยตามหลักเกณฑ์ BASEL และการนำ Capital Ratio เหล่านี้ไปเป็นตัวช่วยคัดกรองหุ้นธนาคารที่สนใจครับ

ข้อมูล Capital Ratio หาได้จากไหน

โดยปกติแล้วข้อมูล Capital Ratio ที่เปิดเผยตามหลักเกณฑ์ BASEL จะแสดงไว้ในส่วนของนักลงทุนสัมพันธ์ (Investor Relations) ภายใต้หัวข้อ “การเปิดเผยข้อมูลตามหลักเกณฑ์ BASEL (BASEL Pillar III Disclosure)” ข้อมูลดังกล่าวนี้จัดทำขึ้นปีละ 2 ครั้ง โดยสรุปข้อมูลของเดือนมิถุนายนและธันวาคม โดยข้อมูลในปี 2556 ของบางธนาคารจะเปิดเผยตามหลักเกณฑ์ใหม่ BASEL III ในขณะที่บางส่วนที่เหลือจะเปิดเผยตามหลักเกณฑ์เก่า BASEL II นอกจากที่กล่าวมาข้างต้นในรายงานประจำปีของแต่ละธนาคารก็จะมีการแสดงข้อมูล Capital Ratio ด้วยเช่นกันครับ

เงินกองทุนคืออะไร

เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจมากขึ้น ผู้เขียนจะขอเกริ่นถึงเรื่องของเงินกองทุนซึ่งธนาคารพาณิชย์ต้องมีไว้เพื่อรองรับความเสียหายที่เกิดจากดำเนินธุรกิจ โดยแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภทใหญ่ๆ ตามหลักเกณฑ์ BASEL III ดังนี้

  • เงินกองทุนขั้นที่ 1: ส่วนใหญ่จะประกอบไปด้วยส่วนของผู้ถือหุ้นและกำไรสะสม และมีหุ้นบุริมสิทธิ์ (Preferred Stock) กับผู้ถือหุ้นส่วนน้อย (Non-Controlling Interest) อีกบางส่วน
  • เงินกองทุนขั้นที่ 2: ส่วนใหญ่จะประกอบไปด้วยตราสารกึ่งหนี้กึ่งทุน (Hybrid Securities) และหุ้นกู้ด้อยสิทธิ์ (Subordinated Debt) โดยสัดส่วนของเงินกองทุนขั้นที่ 2 ต้องมีไม่มากกว่าเงินกองทุนขั้นที่ 1 ยกตัวอย่างเช่น หากธนาคารมีเงินกองทุนอยู่ที่ 10,000 ล้านบาท สัดส่วนของเงินกองทุนขั้นที่ 2 จะมีมากที่สุดได้คือ 5,000 ล้านบาทเท่านั้น (เพราะถ้ามากกว่านี้เงินกองทุนขั้นที่ 1 จะมีน้อยกว่า 5,000 ล้านบาท ทำให้เงินกองทุนขั้นที่ 1 น้อยกว่าขั้นที่ 2 ซึ่งผิดหลักเกณฑ์) เป็นต้น

สำหรับในหัวข้อถัดไปจะเป็นการกล่าวถึงข้อมูล Capital Ratio ที่เปิดเผยตามหลักเกณฑ์ BASEL ซึ่งประกอบไปด้วย CAR, Tier-1 และ CET ครับ

 

อัตราส่วนเงินกองทุนทั้งหมดต่อสินทรัพย์เสี่ยง (Capital Adequacy Ratio: CAR)

CAR เกิดจากการนำเงินกองทุนทั้งหมดของธนาคาร (ขั้นที่ 1 และ 2) มาหารด้วย “สินทรัพย์เสี่ยง (Risk Weighted Asset)” ซึ่งเป็นค่าที่ใช้วัดความเสี่ยงซึ่งเกิดจากการดำเนินธุรกิจของธนาคาร ในปัจจุบันค่า CAR ที่ทางธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดไว้ขั้นต่ำตามหลัก BASEL III คือ 8.5% ซึ่งเมื่อสำรวจดูพบว่า ณ สิ้นปี 2556 ธนาคารส่วนใหญ่มีค่า CAR สูงกว่าระดับดังกล่าวพอสมควร ดังภาพ

CAR

ยิ่งธนาคารมี CAR สูง ก็ยิ่งแสดงถึงความมั่นคงของธนาคารดังกล่าวในการรองรับความเสียหายที่เกิดขึ้น แต่อย่างไรก็ตามการที่มี CAR สูงกว่าธนาคารอื่นมากจนเกินไปนั้นอาจส่งผลเสียมากกว่าผลดี เพราะโดยทางทฤษฎีแล้วการมีเงินกองทุนขั้นที่ 1 มากเกินจะไปฉุด ROE (Return on Equity) ให้ลดลง หรือถ้ามีเงินกองทุนขั้นที่ 2 มากเกินก็จะไปเพิ่มภาระทางด้านดอกเบี้ยที่ธนาคารต้องจ่าย ในปัจจุบันนี้ยังไม่มีสูตรสำเร็จในการคำนวณว่า ต้องมี CAR ระดับใดถึงจะพอดีกับการดำเนินงานของธนาคาร และเป็นหัวข้อวิจัยที่กำลังได้รับความสนใจพอสมควรในต่างประเทศ

อย่างไรก็ตามอัตราส่วนขั้นต่ำที่ระบุไว้ 8.5% ดังกล่าวนี้ ทางธนาคารแห่งประเทศไทยได้มีแผนที่จะปรับเพิ่มในช่วงปี 2016 – 2020 ดังที่แสดงในภาพข้างล่าง ดังนั้นนักลงทุนจึงควรพิจารณาว่าเงินกองทุนปัจจุบันของธนาคารที่สนใจนั้นเพียงพอที่จะรองรับอัตราส่วนขั้นต่ำที่จะปรับเพิ่มขึ้นอนาคตหรือไม่อีกทางหนึ่งครับ

Minimum CAR

 

อัตราส่วนเงินกองทุนขั้นที่ 1 ที่เป็นส่วนของเจ้าของต่อสินทรัพย์เสียง (Common Equity Tier: CET)

CET เกิดจากการนำส่วนของผู้ถือหุ้น (รวมทั้งกำไรสะสม) มาหารด้วยสินทรัพย์เสี่ยง ซึ่งในปัจจุบันค่า CET ที่ทางธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดไว้ขั้นต่ำตามหลัก BASEL III คือ 4.5% และเมื่อสำรวจดูก็พบว่า ณ สิ้นปี 2556 ธนาคารส่วนใหญ่ก็มีค่า CET สูงกว่าระดับดังกล่าวพอสมควร ดังภาพ

CET

ข้อมูล CET ณ สิ้นปี 2556 เฉพาะธนาคารที่เปิดเผยข้อมูลตามกฎเกณฑ์ BASEL III

เช่นเดียวกับ CAR ยิ่งธนาคารมีค่า CET สูงก็ยิ่งแสดงถึงความมั่นคงของธนาคาร แต่ถ้ามีมากจนเกินก็อาจจจะฉุด ROE ให้ลดลง นอกจากนี้ค่า CET ยังสามารถใช้เป็นเครื่องมือในการบ่งบอกว่าธนาคารจะมีการขายหุ้นเพิ่มทุนหรือไม่ โดยถ้าหากค่า CET เริ่มอยู่ในระดับที่หมิ่นเหม่ที่จะลดต่ำลงกว่าขั้นต่ำที่กำหนดไว้ ก็มีความเป็นไปได้สูงที่ธนาคารจะมีการขายหุ้นเพิ่มทุนในอนาคตครับ

ทางธนาคารแห่งประเทศไทยมีแผนที่จะเพิ่มอัตราส่วนขั้นต่ำของ CET ในช่วงปี 2016 – 2020 (เป็นผลทำให้ CAR เพิ่มขึ้นดังที่กล่าวไปในหัวข้อที่แล้ว) ด้วยเหตุนี้นักลงทุนควรพิจารณาว่า CET ของธนาคารที่สนใจอยู่นั้นเพียงพอที่จะรองรับอัตราส่วนขั้นต่ำที่จะปรับเพิ่มขึ้นหรือไม่ครับ

Minimum CET

: หากธนาคารยังใช้การเปิดเผยข้อมูลตามหลักเกณฑ์ BASEL II บางแห่งจะไม่มีข้อมูล CET มาให้ครับ

อัตราส่วนเงินกองทุนขั้นที่ 1 ต่อสินทรัพย์เสี่ง (Tier-1 Ratio)

Tier-1 Ratio เกิดจากการนำเงินกองทุนขั้นที่ 1 มาหารด้วยสินทรัพย์เสี่ยง สำหรับหลักการใช้งานของ Tier-1 Ratio จะเหมือนกับ CAR และ CET ยิ่งมีค่าสูงก็ยิ่งแสดงถึงความมั่นคงของธนาคาร (แต่ถ้ามากเกินไปก็ไม่ดี) ในปัจจุบันทางธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนด Tier-1 Ratio ขั้นต่ำไว้ที่ 6% และ ณ สิ้นปี 2556 ธนาคารส่วนใหญ่ก็มีอัตราส่วนดังกล่าวเกินกว่าที่กำหนดไว้ ดังภาพ

Tier-1

โดยปกติแล้วค่าของ Tier-1 Ratio และ CET จะค่อนข้างใกล้เคียงกันมาก เนื่องจากองค์ประกอบส่วนใหญ่ของเงินกองทุนขั้นที่ 1 ก็คือ หุ้นสามัญและกำไรสะสม ดังนั้นถ้าหากธนาคารใดยังเปิดเผยข้อมูลตามหลักเกณฑ์เก่าอยู่ นักลงทุนก็สามารถใช้ Tier-1 Ratio ในการประมาณค่า CET ได้ในระดับหนึ่ง ในอนาคต Tier-1 Ratio ขั้นต่ำก็จะถูกธนาคารแห่งประเทศไทยปรับขึ้นเช่นกัน (ซึ่งเป็นผลพวงมาจากการปรับขั้นต่ำของ CET) ดังภาพข้างล่างครับ

Minimum T1

 

CET และ ROE ของกลุ่มธุรกิจธนาคาร

                ดังที่ได้กล่าวไปข้างต้นว่าการมีเงินกองทุนมากเกินความพอดีก็อาจส่งผลให้ ROE ลดลงได้ ด้วยเหตุนี้ผู้เขียนจึงได้ทดสอบนำค่า CET (หรือ Tier-1 Ratio ในกรณีที่ธนาคารไม่มีการรายงานค่า CET) กับ ROE ของแต่ละธนาคารในปี 2556 มาเปรียบเทียบกันโดยเรียงจาก ROE มากสุดไปยังน้อยสุดเพื่อดูว่าทฤษฎีที่กล่าวไปข้างต้นนั้นเป็นจริงมากน้อยเพียงใด โดยผลที่ได้เป็นดังภาพข้างล่าง

CET-ROE

(คอลัมน์ที่ 1 แสดงถึงข้อมูล CET ในขณะที่คอลัมน์ที่ 2 แสดงข้อมูล ROE) จากภาพสังเกตว่าธนาคาร 4 อันดับแรก มี ROE ค่อนข้างใกล้เคียงกัน แต่มีค่า CET แตกต่างกันไป ในขณะที่ธนาคาร 2 อันดับสุดท้ายมี ROE ค่อนข้างใกล้เคียงกัน แต่ก็มีค่า CET ต่างกันเช่นเดียวกับ 4 อันดับแรก สำหรับธนาคารที่มี CET สูงสุดนั้นมี ROE อยู่อันดับกลาง

ด้วยเหตุนี้จึงไม่มีหลักฐานที่ชัดเจนว่าการที่ธนาคารมี CET สูงจะไปฉุด ROE ให้ต่ำลง จากข้อมูลตรงจุดนี้นักลงทุนสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในการคัดกรองหุ้นได้ ยกตัวอย่างเช่น หากต้องการเลือกธนาคารที่มีความมั่นคงและมีความสามารถในการทำกำไรสูง ก็อาจจะกำหนดเทคนิคในการคัดกรองโดยเลือกหุ้นที่มี ROE สูงสุดติดอยู่ใน 4 อันดับแรกและในขณะเดียวกันก็ต้องมี CET สูงสุด 4 อันดับแรก เมื่อได้รายชื่อหุ้นที่ผ่านเกณฑ์มาแล้วจึงค่อยมาวิเคราะห์ลงลึกอีกทีหนึ่ง เป็นต้น นอกจากแนวทางการคัดกรองหุ้นที่ยกตัวอย่างมานี้ นักลงทุนสามารถพลิกแพลงโดยใช้ CAR/Tier-1 Ratio แทน CET หรือใช้อัตราส่วนทางการเงินอื่นนอกเหนือจาก ROE ก็ได้เช่นเดียวกันครับ

triratbong
triratbong
คุณไตรรัตน์ พุทธรักษา (triratbong) ปัจจุบันทำงานเป็น Financial Engineer อยู่ที่ ThaiBMA โดยก่อนหน้านี้มีประสบการณ์ทำงานด้านการวิจัยเทคโนโลยีเพื่อความมั่นคงชาติใน National Electronic and Computer Technology Centers สำหรับประวัติการศึกษา คุณไตรรัตน์จบการศึกษาระดับปริญญาตรี Computer Science และปริญญาโท MBA จากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย รวมถึงสอบผ่าน CFA ทั้ง 3 Level คุณไตรรัตน์มีประสบการณ์ทางด้านการพัฒนาแบบจำลองทางเพื่อนำมาใช้ในการวิเคราะห์ตลาดและราคาตราสารหนี้ การลงทุนในกอง FIF และยังเป็นวิทยากรในการบรรยายให้ความรู้เกี่ยวกับตลาดตราสารหนี้อีกหลายหลักสูตร

37 Comments

  1. Ann Weaver says:

    I came to your EconomicTalk – ทำความรู้จักกับ Capital Ratio ของธนาคาร – Fund Manager Talk page and noticed you could have a lot more traffic. I have found that the key to running a website is making sure the visitors you are getting are interested in your subject matter. We can send you targeted traffic and we let you try it for free. Get over 1,000 targeted visitors per day to your website. Check it out here: http://tdil.co/3p Unsubscribe here: http://pcgroup.com.uy/2a

  2. 86Mark says:

    I see you don’t monetize your page, don’t waste your traffic, you can earn extra bucks every
    month because your content is good quality. If you want to know
    what is the best adsense alternative, search in google: murgrabia’s tools

  3. kefbrlmwcr says:

    EconomicTalk – ทำความรู้จักกับ Capital Ratio ของธนาคาร – Fund Manager Talk
    [url=http://www.ge9101gbfe2882x462p72tv7r5bq3olbs.org/]ukefbrlmwcr[/url]
    kefbrlmwcr http://www.ge9101gbfe2882x462p72tv7r5bq3olbs.org/
    akefbrlmwcr

  4. Noticeably intriguing elements that you have remarked, thanks for adding.
    adidas crazy explosive

  5. Click Home says:

    銇撱倱銇仭銇紒绉併伄鍚嶅墠銇儚銉儷銉勩仩銇ㄧ銇儑銈姐儓銆併偄銉°儶銈悎琛嗗浗鍑鸿韩銇с仚銆傜銇償銉炽偗銈广儶銉冦儣銉兗銉炽偟銈儵銉°兂銉圕A銇枹銇欍倠銈︺偋銉栥偟銈ゃ儓銈掓寔銇c仸銇勩倠銆傜銇偑銉笺儓銉濄兗銉炽儣銈ㄣ儢銉伀銇ゃ亜銇︺伄绉併伄銉栥儹銈般亱銈夈亗銇仧銇儢銉偘銇搞伄銉兂銈倰閰嶇疆銇椼伨銇欍€?
    Click Home

  6. curry 3 says:

    Thank you for sharing excellent informations. Your website is very cool. I am impressed by the details that you?|ve on this web site. It reveals how nicely you perceive this subject. Bookmarked this website page, will come back for extra articles. You, my friend, ROCK! I found just the info I already searched all over the place and just could not come across. What a great web-site.
    curry 3

  7. lebron 14 says:

    Fantastic goods from you, man. I have keep in mind your stuff previous to and you’re just too fantastic. I actually like what you have bought here, really like what you are saying and the way in which by which you are saying it. You make it enjoyable and you still take care of to keep it sensible. I can not wait to read far more from you. This is actually a tremendous website.
    lebron 14

  8. 1、 并不在本次规定之内。各级用水量建议值为:第一级阶梯不超过15立方米? 尽管加密技术变得越来越普遍和先进,通过交流与研讨, 但是,在烟草成熟准备开秤收购之际, 铁矿石供需发生根本性改变 今年初以来, G2:1.深圳集成电路产业实现境内外销售收入265.作为溯源和品质监管的手段。

  9. It is truly a nice and helpful piece of info. I’m glad that you just shared this helpful information with us. Please stay us informed like this. Thanks for sharing.
    kyire 3 samurai

  10. He’s the commander of C flight, 34 Squadron RAF Regiment, a group of about 30 gunners – most of which have never been to Afghanistan before
    christmas air jordans 2015

  11. nike kobe 10 says:

    tendo em mente que nem todo mundo 茅 s茫o precisos.Sociedade em ordem 脿 componente fundamental em que afeta o comportamento.2Social focando como teoria.2002 – 1T 2011 este gr谩fico de realiza莽茫o reflete sobre o associado conosco d铆vida n铆vel tornando-se caindo vertiginosamente nos 煤ltimos anos seis um tempo muito longo (dissipando uma preocupa莽茫o do lugar que os retornos maravilhosa companhia juntamente com a parte superior frontal do gr谩fico s茫o o resultado da gest茫o irrespons谩vel o
    nike kobe 10

  12. kyrie 2 says:

    Crowe: Manchester united is not satisfied with local tyrants has nothing to do with my status is good ranking
    kyrie 2

  13. 1、 2009年4月13日,挖掘财报背后的商业故事,未将搜索引擎有偿推广服务纳入广告法的调整范围之中, 近日其他配套设施和产业群的发展将在城镇化规划中起着很重要的作用。农产品市场供需继续保持平衡态势,整个国民经济的各个领域都离不开工控系统,2010年的”震网”事件, 我市风力发电、太阳能光伏发电资源丰富, 2015年非钢产业贡献利润预计远低于2013年 行业冰冻期只能停产,不过这只是各家企业出货量的初步上报。

  14. An intriguing discussion is worth comment. I believe that you ought to write more on this topic, it may not be a taboo matter but typically people don’t speak about these subjects. To the next! Cheers!!
    bracciale cartier viti falso

  15. Selecting and purchasing your view.
    Cartier replica

  16. I do think she does that on purpose and may have rad it in an interview. Perhaps this influence comes from Naruse, I have only seen two of his films but they both ended ambiguously as well. A recurring trend from what I have read.
    giuseppe zanotti sale

  17. Posts like this make the internet such a treasure trove
    black lace dress

  18. woolrich arctic parka sale Acquisto Moncler Britanniarum Regnum oltre conatur comodit脿 insuper utilitatem generaliter novum Calida in conjunctione cum respiciebat ambiente Regolo operantes cum ORDINARIA simul cum rustica partialis ingredienti.Le Applicazioni costruite con Materiali artificiali Che Non Sono in Pericolo di spazio con la SUA acqua .
    replica Designer Handbags

  19. Hey There. I found your blog using msn. This is a really well written article. I¡®ll be sure to bookmark it and come back to read more of your useful info. Thanks for the post. I¡®ll definitely comeback.

  20. Cartier watches are designed with constrained budget for superior people and are broadly offered at costs that were truly higher.
    http://www.qiowatches.com/

  21. my sources says:

    e3300eb16b6f8e5bae9c229bc9332b8bForget about those last two days of sunshine and balmy conditions 鈥?freezing weather is making a rude return Sunday in what鈥檚 already been a particularly cold winter.
    my sources

  22. It is truly a great and useful piece of info. I’m satisfied that you simply shared this helpful info with us. Please stay us up to date like this. Thank you for sharing.
    adidas zx flux

  23. curry 3 says:

    Some genuinely choice articles on this site, saved to fav.
    curry 3

  24. I just want to mention I’m beginner to blogs and honestly savored your website. Likely I鈥檓 going to bookmark your blog . You surely have wonderful articles and reviews. Appreciate it for sharing your web-site.
    adidas yeezy boost 350

  25. I merely want to inform you you that I am new to blogging and thoroughly valued your page. Quite possibly I am likely to store your blog post . You simply have stunning article information. Delight In it for expressing with us the best web webpage
    lebron soldier 10

  26. kyrie 2 says:

    It’s amazing in support of me to have a web site, which is helpful in support of my know-how. thanks admin
    kyrie 2

  27. Their watches were also seen as the cleverest superstars on arms when their sophisticated night clothes captivated the public’s consideration.
    tag heuer replica watches

  28. Thank you for the good writeup. It in fact was a amusement account it. Look advanced to far added agreeable from you! By the way, how could we communicate?
    lebron soldier 11

  29. ingin usaha developer Property tapi belum ngerti metodenya ?
    adidas ultra boost

  30. We’re a group of volunteers and starting a new scheme in our community. Your site offered us with valuable information to work on. You’ve done a formidable job and our entire community will be thankful to you.

  31. cartierlovejesduas Ciao Andrea, sto cercando di installare dreamweaver CS4 ma non riesco a installarlo in Italiano mi da la possibilità solo in Francese, Inglese non mi fa
    braccialetto cartier falso

  32. I really need to show you that I am new to writing and utterly adored your website. Probably I am inclined to remember your blog post . You literally have great article content. Like it for expressing with us all of your blog write-up
    adidas nmd womens

  33. Contact Us says:

    An interesting discussion is worth comment. I think that you should write more on this topic, it might not be a taboo subject but generally people are not enough to speak on such topics. To the next. Cheers

  34. Link exchange is nothing else however it is simply placing the other person’s website link on your page at proper place and other person will also do same in support of you.
    nike air huarache

  35. It?s hard to find knowledgeable people on this topic, but you sound like you know what you?re talking about! Thanks

Leave a Reply

Your email address will not be published.